Martesat ndërmjet shtetasve shqiptarë dhe shtetasve bullgarë janë gjithnjë e më të zakonshme për shkak të lidhjeve personale, punës, studimeve, biznesit ose jetesës së përbashkët në Bullgari. Në rast se marrëdhënia martesore përfundon, lind pyetja se si mund të zhvillohet divorci në Bullgari, cilat dokumente janë të nevojshme dhe në cilën gjykatë duhet të paraqitet kërkesa.
Kur njëri bashkëshort është shtetas shqiptar dhe tjetri është shtetas bullgar, rasti ka element ndërkombëtar. Kjo do të thotë se duhet të vlerësohen juridiksioni i gjykatës, ligji i zbatueshëm, dokumentet e huaja, përkthimet, legalizimet dhe, kur ka fëmijë, çështjet e të drejtave prindërore, vendbanimit të fëmijës dhe detyrimit ushqimor.
Në këto raste, ndihma e një avokati në Bullgari është veçanërisht e rëndësishme, sepse procedura nuk është vetëm formale, por lidhet edhe me pasoja personale, familjare dhe pasurore.
1. A mund të bëhet divorci në Bullgari?
Po, divorci mund të bëhet në Bullgari, nëse gjykata bullgare ka kompetencë për të shqyrtuar çështjen. Në praktikë, kjo zakonisht ndodh kur bashkëshortët jetojnë në Bullgari, kur njëri prej tyre ka vendbanim ose qëndrim të zakonshëm në Bullgari, ose kur lidhja martesore ka qendër reale jetese në Bullgari.
Sipas informacionit të portalit evropian e-Justice, në Bullgari martesa mund të zgjidhet nëpërmjet divorcit me pëlqim të përbashkët ose nëpërmjet një procedure gjyqësore kontestuese. Në rastin e divorcit me pëlqim të përbashkët, të dy bashkëshortët paraqesin një kërkesë të përbashkët para gjykatës rajonale dhe dorëzojnë marrëveshje për pasojat e divorcit.
Nëse bashkëshortët nuk janë dakord për divorcin ose për pasojat e tij, mund të zhvillohet procedurë kontestuese, ku gjykata shqyrton nëse martesa është prishur thellë dhe në mënyrë të pariparueshme.
2. Divorc me marrëveshje të përbashkët
Forma më e shpejtë dhe më pak konfliktuale është divorci me marrëveshje të përbashkët në Bullgari. Kjo procedurë është e përshtatshme kur të dy bashkëshortët janë dakord që martesa të zgjidhet dhe kanë arritur marrëveshje për çështjet kryesore pas divorcit.
Sipas Kodit të Familjes në Bullgari, në rast të pëlqimit serioz dhe të palëkundur të bashkëshortëve për divorc, gjykata e lejon divorcin pa hetuar arsyet e prishjes së martesës.
Marrëveshja zakonisht duhet të rregullojë:
– vendbanimin e fëmijëve, nëse ka fëmijë të mitur;
– ushtrimin e të drejtave prindërore;
– regjimin e kontakteve me prindin tjetër;
– detyrimin ushqimor për fëmijët;
– përdorimin e banesës familjare;
– mbiemrin pas divorcit;
– marrëdhëniet pasurore ndërmjet bashkëshortëve;
– mirëmbajtjen ndërmjet bashkëshortëve, nëse është e aplikueshme.
Gjykata kontrollon nëse marrëveshja mbron interesin e fëmijëve. Në rastet me fëmijë, gjykata mund të kërkojë edhe mendim nga Drejtoria e Ndihmës Sociale.
3. Divorc kontestues në Bullgari
Nëse njëri bashkëshort nuk dëshiron divorcin ose palët nuk arrijnë marrëveshje për fëmijët, pasurinë, banesën familjare ose çështje të tjera, procedura zhvillohet si divorc kontestues.
Në këtë rast njëri bashkëshort paraqet padi për divorc kundër tjetrit. Gjykata shqyrton provat dhe vlerëson nëse martesa është prishur thellë dhe në mënyrë të pariparueshme. Mund të paraqiten prova për ndarjen faktike, konfliktet familjare, mungesën e jetesës së përbashkët, sjelljen e bashkëshortëve, çështjet ekonomike ose rrethana të tjera relevante.
Në procedurën kontestuese mund të kërkohet edhe që gjykata të vendosë për:
– të drejtat prindërore;
– vendbanimin e fëmijëve;
– kontaktet me prindin tjetër;
– detyrimin ushqimor;
– përdorimin e banesës familjare;
– mbiemrin pas divorcit;
– fajin për prishjen e martesës, kur kjo kërkohet dhe është relevante.
Kjo procedurë zakonisht është më e gjatë dhe më e ndërlikuar se divorci me marrëveshje të përbashkët.
4. Dokumentet e nevojshme
Në rastin e një divorci ndërmjet një shtetasi shqiptar dhe një shtetasi bullgar, dokumentet mund të ndryshojnë sipas rastit, por zakonisht nevojiten:
– certifikatë martese;
– dokument identiteti i bashkëshortëve;
– certifikata lindjeje të fëmijëve, nëse ka fëmijë;
– dokumente për adresën ose qëndrimin në Bullgari;
– marrëveshje për divorc, nëse procedura është me pëlqim të përbashkët;
– dokumente për pasuri, kredi, banesë familjare ose detyrime, nëse këto çështje do të rregullohen;
– përkthim zyrtar dhe legalizim i dokumenteve të huaja, kur dokumentet janë lëshuar jashtë Bullgarisë.
Nëse martesa është lidhur në Shqipëri ose dokumentet janë lëshuar nga autoritetet shqiptare, ato zakonisht duhet të paraqiten në formë të përshtatshme për përdorim para institucioneve bullgare, me përkthim zyrtar në gjuhën bullgare dhe legalizim sipas kërkesave konkrete.
5. Çfarë ndodh me fëmijët?
Kur bashkëshortët kanë fëmijë të mitur, çështja më e rëndësishme është interesi më i mirë i fëmijës. Gjykata nuk miraton automatikisht çdo marrëveshje të prindërve, nëse ajo nuk mbron mjaftueshëm interesat e fëmijës.
Në rast divorci, duhet të përcaktohet:
– me cilin prind do të jetojë fëmija;
– si do të ushtrohen të drejtat prindërore;
– kur dhe si prindi tjetër do të ketë kontakte me fëmijën;
– sa do të jetë detyrimi ushqimor;
– kush do të marrë vendime për arsimin, shëndetin dhe çështje të tjera të rëndësishme.
Nëse njëri prind është shtetas shqiptar dhe tjetri bullgar, është e rëndësishme të sqarohet edhe çështja e udhëtimeve jashtë vendit, dokumenteve të fëmijës, lejeve për udhëtim dhe rreziku i zhvendosjes së fëmijës pa pëlqimin e prindit tjetër.
6. Pasuria dhe banesa familjare
Divorci nuk është vetëm procedurë për zgjidhjen e martesës. Ai mund të ketë pasoja edhe për pasurinë e bashkëshortëve.
Në Bullgari mund të ketë rëndësi nëse pasuria është fituar gjatë martesës, nëse është personale apo e përbashkët, nëse ka kontratë martesore, si dhe nëse ekzistojnë pasuri të paluajtshme, kredi bankare, automjete ose pjesëmarrje në shoqëri tregtare.
Në shumë raste, çështjet pasurore mund të rregullohen me marrëveshje të veçantë. Në raste të tjera, ato mund të kërkojnë procedurë të veçantë gjyqësore pas divorcit.
Për këtë arsye, përpara nënshkrimit të marrëveshjes për divorc, është e rëndësishme që secila palë të kuptojë pasojat juridike të saj.
7. A duhet shtetasi shqiptar të jetë fizikisht në Bullgari?
Kjo varet nga lloji i procedurës dhe nga faza konkrete. Në disa raste, dokumentet mund të përgatiten dhe dorëzohen përmes avokatit. Megjithatë, në procedurën e divorcit me marrëveshje të përbashkët, gjykata zakonisht kërkon paraqitjen personale të bashkëshortëve për të konfirmuar pëlqimin e tyre për divorc.
Kur njëri bashkëshort jeton jashtë Bullgarisë, duhet të shqyrtohet mundësia e përfaqësimit, mënyra e njoftimit, dokumentet e nevojshme dhe nëse gjykata do të kërkojë paraqitje personale.
8. Njohja e vendimit të divorcit jashtë Bullgarisë
Nëse divorci jepet nga gjykata bullgare, mund të jetë e nevojshme që vendimi të përdoret edhe në Shqipëri ose në një shtet tjetër. Në këtë rast duhet të kontrollohet procedura për njohjen ose regjistrimin e vendimit të huaj.
Në marrëdhëniet ndërmjet shteteve anëtare të Bashkimit Evropian, Rregullorja Bruksel IIb parashikon që vendimet në çështje martesore të njohura në një shtet anëtar të njihen në shtetet e tjera anëtare pa procedurë të veçantë. Megjithatë, Shqipëria nuk është shtet anëtar i BE-së, prandaj përdorimi i vendimit bullgar në Shqipëri duhet të verifikohet sipas rregullave të zbatueshme ndërmjet Bullgarisë dhe Shqipërisë dhe sipas kërkesave të autoriteteve shqiptare.
9. Pse është i rëndësishëm avokati në Bullgari?
Një avokat për divorc në Bullgari mund të ndihmojë në çdo fazë të procedurës:
– vlerësim nëse gjykata bullgare është kompetente;
– zgjedhje ndërmjet divorcit me marrëveshje dhe divorcit kontestues;
– përgatitje e kërkesës ose padisë për divorc;
– përgatitje e marrëveshjes ndërmjet bashkëshortëve;
– përfaqësim para gjykatës;
– këshillim për fëmijët, detyrimin ushqimor dhe pasurinë;
– organizim i përkthimeve dhe dokumenteve të huaja;
– asistencë për njohjen ose përdorimin e vendimit pas divorcit.
Në rastet ndërkombëtare, gabimet formale mund të shkaktojnë vonesa, refuzim të dokumenteve ose probleme me njohjen e vendimit jashtë Bullgarisë. Prandaj është e rëndësishme që procedura të përgatitet saktë që në fillim.
Përfundim
Divorci në Bullgari ndërmjet një shtetasi shqiptar dhe një shtetasi bullgar mund të zhvillohet si procedurë me marrëveshje të përbashkët ose si procedurë kontestuese. Zgjedhja varet nga marrëdhënia ndërmjet bashkëshortëve, ekzistenca e fëmijëve, pasuria e përbashkët dhe gatishmëria për të arritur marrëveshje.
Kur rasti ka element ndërkombëtar, është e rëndësishme të merren parasysh juridiksioni, dokumentet e huaja, përkthimet, legalizimet dhe pasojat e vendimit në shtete të tjera.
Nëse keni nevojë për avokat në Bullgari për divorc, këshillim familjar, përgatitje dokumentesh ose përfaqësim para gjykatës, ndihma profesionale mund ta bëjë procedurën më të qartë, më të sigurt dhe më të mirëorganizuar.
Nëse kërkoni avokat në Bullgari për çështje civile, familjare, tregtare, pronësore ose administrative, mund të na kontaktoni në telefonin +359897777919 ose me email në office@avokatbullgari.com / avokatbullgari@gmail.com.
